کدام قسمت زنجبیل مصرف می‌شود؟
زنجبیل با نام علمی Zingiber officinale گیاهی است که بخش شناخته‌شده آن ساقه زیرزمینی یا ریزوم است؛ در گفتار روزمره گاهی آن را ریشه می‌نامند. در پژوهش بازار مشهد، زنجبیل با نام زنجفیل در فهرست گیاهان دارویی عرضه‌شده آمده است.
زنجبیل تازه، خشک، پودر و عصاره غلیظ از نظر آب، روش تهیه و مقدار ترکیبات یکسان نیستند. اگر مقاله‌ای درباره مکمل زنجبیل نوشته شده، نباید نتیجه آن را بدون بررسی به چای یا ادویه غذایی نسبت داد.
در سنت ایرانی چگونه شناخته شده است؟
در گزارش میدانی مشهد، زنجبیل در گروه گیاهان وارداتی بازار آمده و استفاده‌های خوراکی و سنتی آن ثبت شده است. این موضوع نشان می‌دهد یک گیاه می‌تواند بخشی از سنت دارویی ایران باشد، حتی اگر بومی ایران نباشد.
منبع میدانی درباره آنچه در بازار فروخته می‌شود گزارش می‌دهد. برای سنجش اثر درمانی باید به مطالعه‌های بالینی مربوط به فرآورده و مشکل مشخص رجوع کرد، نه صرفاً قدمت استفاده.
پژوهش امروز درباره زنجبیل چه می‌گوید؟
مرکز ملی سلامت مکمل آمریکا گزارش می‌کند که زنجبیل برای برخی انواع تهوع بررسی شده و درباره بعضی کاربردها شواهد امیدوارکننده ولی محدود یا نامطمئن است. بخش زیادی از این پژوهش‌ها روی مکمل‌ها انجام شده‌اند، نه زنجبیل معمولی در غذا.
این مرکز درباره تهوع ناشی از حرکت نتیجه قانع‌کننده‌ای گزارش نمی‌کند و درباره تهوع همراه شیمی‌درمانی نیز عدم قطعیت را توضیح می‌دهد. پس عبارت کلی «زنجبیل برای هر نوع تهوع مؤثر است» دقیق نیست.
عوارض و احتیاط‌های مصرف
در گزارش NCCIH ناراحتی شکم، سوزش معده، اسهال و تحریک دهان یا گلو از عوارض احتمالی مصرف خوراکی زنجبیل نام برده شده است. مکمل غلیظ را نباید صرفاً به دلیل خوراکی بودن ادویه، بی‌خطر دانست.
در بارداری، شیردهی یا همراه داروهای ثابت، بررسی شرایط شخصی و فرآورده اهمیت دارد. این مطلب درباره زنجبیل اطلاعات عمومی می‌دهد و مقدار درمانی تجویز نمی‌کند.
منابع این مطلب
- بررسی میدانی گیاهان دارویی عرضه‌شده در عطاری‌های مشهد (۲۰۱۳)
بخش مرتبط: جدول ۱؛ نام علمی، نام فارسی، بخش مورد استفاده و کاربرد گزارش‌شده در بازار مشهد
- زنجبیل: شواهد و ایمنی مصرف، مرکز ملی سلامت مکمل آمریکا
بخش مرتبط: Background، What Have We Learned و What Do We Know About Safety
- بررسی میدانی گیاهان دارویی شهرکرد
بخش مرتبط: جدول گیاهان و درصد گزارش؛ Nigella sativa و Zingiber officinale
این مطلب درباره شناخت گیاه و پیشینه استفاده آن در ایران است. کاربرد تاریخی به معنی اثبات اثر درمانی نیست.